Słoneczny marzec po wietrznym lutym czyli bilansowanie hybrydą wiatrowo-słoneczną. Marzec 2022 r. w energetyce pod znakiem węgla oraz stabilnej roli zeroemisyjnych OZE (12 Apr 2022)

Z roku na rok i z miesiąca na miesiąc umacnia się rola energii wiatru i energii promieniowania słonecznego w energetyce odnawialnej i w ogóle, w energetyce.

Wg EMBER w 2021 r. energia słoneczna i wiatrowa po raz pierwszy w historii dostarczyły powyżej 10 proc. energii elektrycznej w skali globu, więcej niż razem wzięte elektrownie jądrowe. W Europie w ub.r.  roku źródła te dały 18 proc. generacji (w lutym nawet 24 proc.). 

W Polsce „zjednoczone siły natury” wiatru i słońca w 2021 r. dostarczyły 12,3 proc. energii elektrycznej. W marcu 2020 r. było to 13,5 proc. Jest to mniej niż w lutym nie tylko z uwagi na wzrost ogólnej generacji (wzrost mianownika) z powodu wzrostu zapotrzebowania na energię i rekordowego eksportu energii elektrycznej oraz gorsze warunki wiatrowe, które zostały jednak skompensowane skokowym wzrostem generacji PV.

Marzec 2022 r. przyniósł odwrotny trend generacji z wiatru i słońca względem lutego 2022 r. Generacja wiatrowa spadła o ponad 50 proc. przy i tak dobrym wolumenie produkcji, natomiast fotowoltaika wyprodukowała o 185 proc. więcej energii niż miesiąc wcześniej. W szczególności udział generacji energii wiatrowej spadł do 8,1 proc. (1,2 TWh produkcji względem lutego i 2,6 TWh). Generacja PV w marcu wynosiła 795 GWh.  Coraz lepsze dopasowanie profili generacji wiatrowej i słonecznej ilustruje poniższy wykres. 



Rok wcześniej, w marcu 2021 fotowoltaika wyprodukowała 302 GWh i skokowego wzrostu generacji o 163 proc. nie da się wytłumaczyć tylko samym wzrostem  mocy zainstalowanej o 105 proc., z 4470 MW w marcu 2021 do 9150 MW (szacunek IEO, ostatnie dane oficjalne z końca stycznia-8146 MW). Tak wysoki wzrost generacji PV był również spowodowany bardzo słonecznym marcem – rekordowa liczba godzin słonecznych. Tzw. usłonecznienie w znacznej części kraju przekraczało 240 godzin, czyli natężeniem promieniowania słonecznego na powierzchnię poziomą przez niemal 1/3 czasu było  powyżej umownego – 120 W/m kw.). W efekcie obraz generacji PV odbiega w Polsce od typowego (wygładzonego do postaci regularnej sinusoidy) profilu znanego z opracowań teoretycznych – rysunek. 



Produktywność PV z uwagi na nasłonecznienie i temperaturę powietrza (jej wzrost wpływa na spadek wydajności) jest w Polsce zazwyczaj najwyższa w maju. W efekcie zjawisk mereologicznych i rynkowych marcowa generacja PV 2022 r. była wyższa niż czerwcowa 2021 r. Udział PV w wytarzaniu energii elektrycznej w Polsce w marcu 2022 r. wyniósł 5,14 proc. (drugi wynik w historii).

Wszystkie OZE w Polsce odpowiadały za 15,6 proc. marcowej generacji. Było to o blisko 9 pp. mniej niż w lutym 2022 r. i bardzo podobnie w porównaniu do marca ubiegłego roku (15,3 proc.). Udział węgla kamiennego wyniósł 49,3 proc. (wzrost o 6,3 pp.), a węgla brunatnego 27,2 proc. (wzrost o 3,6 pp.). Ponownie spadł udział energii elektrycznej  gazu z 6,6 proc. w lutym do 5,7 proc. w marcu). Oznacza to, że elektrownie węglowe i planowa wymiana międzysystemowa są w stanie bilansować działające łącznie (hybryda) i w znacznej części samobilansujące się moce wiatrowe i słoneczne.   

Niemcy

Podobnie jak w Polsce, także wzrosło zużycie węgla, w przypadku węgla kamiennego o 50 proc. i brunatnego o 45 proc. w stosunku do lutego 2022 r. Wzrost wynikał głownie z mniej wietrznego miesiąca w którym elektrownie wiatrowe odpowiadały jedynie za 19 proc. generacji elektrycznej w porównaniu do lutego 2022 r., gdzie było to 45 proc. (8 TWh w marcu do 20,6 TWh w lutym). Wszystkie źródła OZE w Niemczech odpowiadały za 41 proc. w całkowitej generacji. W Niemczech wzrósł nie tylko udział węgla, ale również i gazu ziemnego z 8,1 proc. do 11,6 proc., pomimo niezwykle wysokich cen tego surowca. Wykorzystanie gazu ziemnego m/m wzrosło aż o 38 proc. (z 3,5 TWh do 5 TWh). W Niemczech marzec również upłynął pod względem słonecznej pogody, gdyż jej udział wynosił prawie 13 proc. i był dużo wyższy niż miesiąc temu. Na wykresie przedstawiono strukturę generacji w Niemczech w ostatnich 12 miesiącach. 



Unia Europejska

Sumaryczny udział wszystkich OZE w produkcji energii elektrycznej w UE wynosił 34,2 proc. Zmiany m/m oraz r/r w produkcji energii elektrycznej w marcu 2022 r. w Polsce i w Niemczech na tle UE zestawiono w tabeli poniżej (oprac. IEO). 



Marzec 2022 r. przyniósł także w całej UE duży wzrost wykorzystania węgla kamiennego i brunatnego o 32 proc. Generacja wiatrowa w marcu była wysoka w całej UE – 33 TWh, ale o 34 proc. niższa niż w lutym). Wyższa niż w lutym była produkcja energii z fotowoltaiki – 13 TWh (w lutym 8 TWh) i o 17 proc. przewyższa generację w marcu rok temu. UE, po kilku latach zastoju, ponownie  intensywnie inwestuje w fotowoltaikę.

cire.pl