Na koniec września 2021 r. moc zainstalowana fotowoltaiki w Polsce
wyniosła 6 304,2 MW. Oznacza to wzrost o 100,3 proc. w stosunku do
września 2020 r.
Natomiast przez cały wrzesień 2021 r. moc instalacji
fotowoltaicznych zwiększyła się o 333,4 MW. Powstało 36 754 szt. nowych
instalacji PV, co stanowi ponad 99 proc. wszystkich instalacji
OZE zbudowanych we wrześniu 2021 r. Przeciętna wielkość instalacji PV
to 11,7 kW.
W celu zapewnienia stabilnej podaży energii pochodzącej ze słońca czy
wiatru, należy postawić na decentralizację sieci i budowę lokalnych
magazynów energii. W pierwszej kolejności powinny one znaleźć
zastosowanie w przemyśle, gdzie niezbędne jest zapewnienie ciągłości
działania procesów przy jednoczesnym obniżeniu stopnia emisji CO2 z tzw.
brudnych źródeł energii – co z kolei pozostaje jednym z wymogów
Europejskiego Zielonego Ładu.
Magazyny energii jako element mikrosieci to temat bardzo aktualny.
Wpływa na to zarówno wzrost zapotrzebowania na energię, który do 2040 r.
ma zwiększyć się dwukrotnie, jak i dążenie do jej pozyskiwania ze
źródeł odnawialnych, co pozwala zniwelować emisję gazów cieplarnianych.
Kolejnym elementem tej układanki jest postępująca cyfryzacja. Umożliwia
ona pozyskiwanie danych w czasie rzeczywistym i ich przetwarzanie,
dzięki czemu możliwe stało się optymalizowanie wielu aspektów
funkcjonowania zarówno firm, jak i gospodarstw domowych. Jednym z nich
jest wykorzystanie różnych źródeł energii elektrycznej i cieplnej.
Zmianie uległ łańcuch powiązań energetycznych. Od modelu
jednokierunkowego, gdzie energia wytwarzana była w elektrowniach i
odbierana przez konsumentów (opcjonalnie odbiorcy wytwarzali ją na
własne potrzeby z wykorzystaniem generatorów bazujących na innym rodzaju
paliwa), następuje zwrot do modelu prosumenckiego. Oznacza to, że każdy
może wytwarzać czystą energię dzięki OZE – czy to na swoje potrzeby,
czy z przeznaczeniem na sprzedaż do sieci energetycznej. Skutkiem jest
decentralizacja całego systemu zaopatrywania w energię, do czego
przyczynia się właśnie powstawanie tzw. mikrosieci.
Mikrosieci – co to takiego?Mikrosieci
to zintegrowane systemy, które składają się z połączonych ze sobą
rozproszonych zasobów energetycznych oraz obciążeń w jasno określonych
granicach elektrycznych. Działają jako pojedynczy podmiot sterowany i
nadzorowany w odniesieniu do głównej sieci zasilania. Ich kluczowym
elementem są odnawialne źródła wytwórcze jak panele fotowoltaiczne czy
wiatraki. Kolejnym składnikiem mikrosieci są coraz częściej magazyny
energii pozwalające na akumulację jej nadwyżek wytworzonych w czasie
działania rozproszonych źródeł energii. Mikrosieci stanowią także ważny
element do utrzymania stabilności parametrów sieci dla wszystkich
urządzeń zasilanych z tego systemu – wyjaśnia Krzysztof Burek, Lider
Aplikacji Produktowych w Pionie Zarządzania Energią w Schneider
Electric.
Powstawanie mikrosieci stanowi odpowiedź na trzy kluczowe potrzeby klientów:
- Możliwość skutecznego i samodzielnego zarządzania kosztami
związanymi ze zużyciem energii. Posiadacze mikrosieci mają wpływ na to,
kiedy i w jakim zakresie korzystają z własnych źródeł prądu, a kiedy
niedobory uzupełniają z głównej sieci energetycznej. Decydują, czy
nadwyżki energii magazynują w banku energii (jeśli taki posiadają w
ramach własnej instalacji), czy też sprzedają je do głównej sieci (jeśli
mikrosieć jest powiązana z główną siecią energetyczną).
- Zrównoważony
rozwój – jeśli przedsiębiorstwo lub gospodarstwo chce zminimalizować
swój ślad węglowy, powinno zwrócić się w stronę zielonej energii, na co
pozwala właśnie inwestycja w mikrosieć.
- Potrzeba zapewnienia
ciągłości dostaw energii dla swojej działalności. Mikrosieć pozwala
zdywersyfikować wykorzystywane źródła zasilania, uniezależnić się od
podmiotów z zewnątrz, a zatem zyskać pewność w zakresie niezakłóconych
dostaw energii. Pozwala też uniknąć pełnego zaniku zasilania
(zaciemnienia) podczas awarii sieci głównej.
Dlatego nie dziwi fakt, że w szybkim tempie powstają kolejne mikrosieci,
które zasilają zarówno pojedyncze domy jedno- lub wielorodzinne, jak i
biurowce czy różnej wielkości zakłady produkcyjne. Czasem nawet całe
dzielnice. Zapotrzebowanie jest jednak znacznie większe.
Można wyróżnić trzy tryby pracy mikrosieci:
- Mikrosieć powiązana – kiedy mikrosieć jest podłączona do sieci głównej i następuje dwustronna wymiana energii pomiędzy sieciami.
- Mikrosieć
przygotowana do pracy wyspowej – kiedy połączenie z siecią główną
zostaje zerwane, wówczas mikrosieć, która została do tego przygotowana,
może dalej pracować i zasilać najważniejsze elementy infrastruktury, dla
których została stworzona.
- Mikrosieć pracująca poza główną
siecią – kiedy mikrosieć nie ma żadnego powiązania z główną siecią
energetyczną, a została stworzona tylko do zasilania wybranej
infrastruktury, np. zakładu produkcyjnego.
Tryb pracy sieci musi zostać określony na etapie jej wstępnego projektu,
aby układ był przygotowany do stawianych przed nim zadań.
Schneider Electric ma w swojej ofercie szereg rozwiązań
dedykowanych mikrosieciom. Są to elementy związane z odnawialnymi,
rozproszonymi źródłami energii: rozwiązania dla magazynów energii,
inwerterów pod układy fotowoltaiczne, stacje ładowania samochodów
elektrycznych czy szafy sterownicze. Dysponujemy również urządzeniami
związanymi z dystrybucją energii. Warto tu wymienić: wysokiej klasy
analizatory sieci, cyfrowe wyłączniki, czy też nowoczesne rozdzielnice
SN lub nN – wymienia Krzysztof Burek.
Kluczowym elementem, który integruje całą aparaturę, jest
oprogramowanie. Firma Schneider Electric oferuje dwa systemy do
zarządzania energią:
- EcoStruxure Microgrid Advisor – pozwala na prognozowanie i
optymalizację zużycia, produkcji, przechowywania lub sprzedawania
energii. Zaopatrzony w zaawansowane algorytmy predykcyjne wspierane
przez sztuczną inteligencję, stanowi „mózg” całego systemu mikrosieci.
Oprogramowanie pozyskuje dane z wielu źródeł, także tych zewnętrznych,
jak np. dane na temat ograniczeń mocy, prognozy pogody, cen na rynku
energii oraz poziomu zapotrzebowania na energię. Dzięki temu można
optymalizować pracę całego układu.
- EcoStruxure Microgrid
Operation – zapewnia stabilność i bezpieczeństwo dostaw energii we
wszystkich warunkach pracy sieci. Oferuje możliwość sterowania
poszczególnymi elementami pracy mikrosieci.
Zarządzanie mikrosiecią w praktyce
Na skuteczne zarządzanie mikrosiecią pozwalają panele operacyjne
systemów z rodziny EcoStruxure, na których mogą być wizualizowane
wszystkie elementy tworzące system mikrosieci. Przepływy energii są
pokazywane w czasie rzeczywistym w formie przyjaznego interfejsu, a dane
w postaci łatwych do analizy wykresów.
Oprogramowanie w zależności od potrzeb pozwala na
uzyskanie różnorodnych informacji, które można śledzić, nadzorować i
prognozować, co wspiera automatyzację operacji związanych z rozliczaniem
kosztów energii. Dzięki rozwiązaniom z zakresu sztucznej inteligencji
system uczy się na bieżąco i dopasowuje do oczekiwań użytkownika –
podkreśla Krzysztof Burek ze Schneider Electric.
Oprogramowanie gwarantuje całemu systemowi, którego poszczególne
elementy stale komunikują się ze sobą, najwyższy poziom
cyberzabezpieczeń.
cire.pl