Najtrudniejsze wyzwania nowej minister klimatu i 艣rodowiska (27 Oct 2021)

O tym, 偶e Ministerstwo Klimatu i 艢rodowiska czekaj膮 zmiany, pisano od dawna. Z dymisji Micha艂a Kurtyki zadowoleni s膮 zwi膮zkowcy, kt贸rzy Kurtyk臋 obarczali odpowiedzialno艣ci膮 za impas w negocjacjach w sprawie Turowa. Przed now膮 szefow膮 resortu spraw do rozwi膮zania w trybie pilnym jest jednak znacznie wi臋cej.

Dobrym zwyczej w polityce jest dawanie nowemu rz膮dowi 100 dni spokoju, trudno spodziewa膰 si臋 jednak aby na 100 dni spokoju mog艂a liczy膰 nowa minister 艣rodowiska i klimatu. Przyjmijmy jednak tak膮 perspektyw臋 tworz膮c agend臋 spraw do pilnego rozwi膮zania w okresie od 26 pa藕dziernika 2021 do 6 lutego 2022, to mniej wi臋cej 100 pierwszych dni pracy Anny Moskwy. 

Po pierwsze Tur贸w, czas na nowe otwarcie

Znamienne, 偶e w podsumowaniu kadencji Micha艂a Kurtyki nie wspomniano o Turowie. Resort opublikowa艂 takie podsumowanie w dniu dymisji Kurtyki. Tymczasem to w ostatnich dniach pracy Kurtyki wp艂yn臋艂a propozycja powrotu do rozm贸w. Czeskie ministerstwo 艣rodowiska oficjalnie zaproponowa艂o stronie polskiej wznowienie negocjacji w sprawie kopalni Tur贸w. Rzeczniczka resortu Petra Roubiczkova powiedzia艂a, 偶e ma on poparcie przedstawicieli koalicji, kt贸ra negocjuje powstanie nowego rz膮du Czech. Kurtyka zaznaczy艂,  偶e przekaza艂 otrzyman膮 propozycj臋 kolegom z rz膮du, z wyznaczonego uchwa艂膮 RM zespo艂u negocjacyjnego, tj. wicepremiera Sasina, ministra Szyma艅skiego, ministra Raua.

鈥濸ropozycja jest analizowana i decyzja w tej sprawie wkr贸tce zostanie podj臋ta鈥 鈥 wskaza艂 odchodz膮cy minister klimatu i 艣rodowiska.


Propozycja wznowienia negocjacji jest odpowiedzi膮 na opublikowany apel samorz膮dowc贸w kraju (wojew贸dztwa) libereckiego, kt贸rzy wezwali ministr贸w odchodz膮cego rz膮du Czech do kontynuowania negocjacji z Polsk膮. Przekonywali, 偶e nie mo偶na czeka膰 dwa, trzy miesi膮ce, a偶 po wyborach ukonstytuuje si臋 nowy gabinet. Zdaniem przedstawicieli czeskich w艂adz samorz膮dowych zawarcie porozumienia z Polsk膮 jest wa偶niejsze od p贸藕niejszych spor贸w przed europejskimi s膮dami.

Przed Ann膮 Moskw膮 jest zbudowanie czysto ludzkich relacji z kilkoma uczestnikami sporu. Zasadne wydaje si臋 pilne spotkanie ze stron膮 czesk膮, aktualizacja protoko艂u rozbie偶no艣ci, w艂a艣ciwe odczytanie mo偶liwo艣ci negocjacyjnych w trudnym dla Czech czasie politycznej zmiany. Ale w tym samym czasie pani minister musi wys艂a膰 sygna艂 w stron臋 struktur zwi膮zkowych w Polsce. Z ich strony p艂yn臋艂y do medi贸w s艂owa dezaprobaty dla stylu negocjacji Micha艂a Kurtyki. To b臋dzie trudne zadanie, bo zwi膮zkowcy zg艂osili nawet aspiracje zast膮pienia poprzedniego ministra w rozmowach z Czechami. Wypracowanie kredytu zaufania u zwi膮zkowc贸w, przed pani膮 minister sprawdzian z szybkiego budowania relacji. Na pewno przyda si臋 tu biznesowe do艣wiadczenie Anny Moskwy. 

Wydaje si臋, 偶e w dobrym tonie w momencie rozpocz臋cie pracy w ministerstwie by艂oby po prostu odwiedzenie Bogatyni. Spotkanie z samorz膮dem, radnymi, rozmowy z mieszka艅cami. Opini publiczna b臋dzie skrupulatnie wy艂apywa膰 dzia艂ania daj膮ce podstawy do nadziei, 偶e wraz z pojawieniem si臋 pani minister faktycznie w sprawie Turowa zacz臋艂y si臋 nowe dzia艂ania. 

Po drugie, ustawa 10 H i odblokowanie inwestycji

Wiceminister klimatu i 艣rodowiska Ireneusz Zyska kilkukrotnie deklarowa艂, 偶e projekt ustawy ma trafi膰 do Sejmu jeszcze w tym roku. Tymczasem konkret贸w nadal brak. Jak wiemy nad projektem pracuje Ministerstwo Rozwoju i Technologii ale buduj膮c swoj膮 pozycj臋 w rz膮dzie Anna Moskwa powinna skutecznie zmieni膰 priorytet tej wyczekiwanej przez rynek regulacji. Mo偶e by膰 to sprawdzian wsp贸艂pracy dw贸ch ministerstw, ka偶de przecie偶 funkcjonuje w innej korelacji politycznej. Ustawa 10 H powoli znika z debaty publicznej, bran偶a po licznych zapowiedziach teraz ma prawo oczekiwa膰 od pani minister stanowczego poparcia dla przy艣pieszenia prac legislacyjnych. 

Przypomnijmy. Na zmian臋 przepis贸w ustawy 10H czekaj膮 pa艅stwowe sp贸艂ki energetyczne, kt贸re posiadaj膮 zar贸wno odpowiednie 艣rodki, jak i mo偶liwo艣ci inwestycyjne w odnawialne 藕r贸d艂a energii. Nowelizacja ustawy odleg艂o艣ciowej to jedno z najpilniejszych dzia艂a艅 w zakresie rozwoju energetyki, jakie powinny podj膮膰 polskie w艂adze. Modyfikacja przepis贸w umo偶liwi przeprowadzenie szybkich i sprawnych inwestycji w OZE, kt贸re obecnie stanowi膮 najta艅sze 藕r贸d艂o produkcji energii elektrycznej. 

O pilne procedowanie ustawy upomina si臋 r贸wnie偶 Og贸lnopolskie Porozumienie Organizacji Samorz膮dowych. Obecne przepisy mocno hamuj膮 rozw贸j energetyki wiatrowej ze szkod膮 dla samorz膮d贸w i inwestor贸w. Obecnie obowi膮zuj膮ce przepisy ustawy 10H zatrzyma艂y na r贸偶nych etapach projekty l膮dowych farm wiatrowych o 艂膮cznej mocy oko艂o 4,1 GW, kt贸re pozwoli艂yby na zaopatrzenie w zielon膮 energi臋 blisko 5 - 5,5 mln polskich gospodarstw domowych. Dla lokalnych samorz膮d贸w przyrost mocy wiatrowych oznacza dodatkowe wp艂ywy z podatk贸w oraz znacz膮ce pobudzenie rynku pracy w bran偶y energetycznej i pokrewnych m.in. transporcie, budownictwie. Gminy otrzymaj膮 szans臋 na wzrost lokalnego bud偶etu i inwestycje infrastrukturalne m.in. sie膰 kanalizacyjn膮 czy drogi.

Po trzecie, dodatki dla odbiorcy wra偶liwego

Wed艂ug projektu ustawy, nowy system dodatk贸w dla wra偶liwych gospodarstw domowych uzupe艂ni膮 niefinansowe mechanizmy wsparcia. Odbiorca wra偶liwy energii elektrycznej/paliw gazowych b臋dzie m贸g艂 z艂o偶y膰 do sprzedawcy energii/paliw gazowych wniosek dotycz膮cy m.in.: zawarcia umowy ws. zaleg艂ych i bie偶膮cych nale偶no艣ci lub 艣wiadczonej us艂ugi obejmuj膮cej odroczenie terminu ich p艂atno艣ci, roz艂o偶enia na raty, umorzenia lub odst膮pienia od naliczania odsetek za nieterminow膮 zap艂at臋, a tak偶e zawieszenia post臋powania egzekucyjnego nale偶no艣ci za energi臋 elektryczn膮/paliwa gazowe lub 艣wiadczone us艂ugi. 

Obowi膮zywa膰 b臋dzie r贸wnie偶 zakaz wstrzymania dostaw energii elektrycznej odbiorcy wra偶liwemu, w okresie od 1 listopada do 31 marca oraz w soboty, w dni uznane ustawowo za wolne od pracy. Na przedsi臋biorstwa energetyczne zostanie na艂o偶ony obowi膮zek poinformowania odbiorc贸w o mo偶liwym rozwi膮zaniu alternatywnym wzgl臋dem od艂膮czenia pr膮du/gazu. 

Projekt ustawy po raz pierwszy definiuje w polskim prawodawstwie to zjawisko ub贸stwa energetycznego.

Ub贸stwo energetyczne oznacza sytuacj臋, w kt贸rej gospodarstwo domowe prowadzone przez jedn膮 osob臋 lub przez kilka os贸b wsp贸lnie w samodzielnym lokalu mieszkalnym lub w budynku, w kt贸rym nie jest wykonywana dzia艂alno艣膰 gospodarcza zwi膮zana z jego prowadzeniem, nie jest w stanie zapewni膰 sobie wystarczaj膮cego poziomu ciep艂a, ch艂odu, o艣wietlania i energii elektrycznej do zasilania urz膮dze艅, w wyniku po艂膮czenia niskich dochod贸w, wysokich wydatk贸w na cele energetyczne i niskiej efektywno艣ci energetycznej. 

Projekt zosta艂 ju偶 skierowany pod obrady Komitetu Sta艂ego Rady Ministr贸w, nast臋pnie trafi do rozpatrzenia przez Rad臋 Ministr贸w, a potem zostanie przekazany do prac w parlamencie.

Gotowa regulacja mo偶e by膰 w trakcie pierwszych 100 dni nowej pani minister pierwszym sukcesem do zaprezentowania opinii publicznej. Ale jednocze艣nie mo偶e by膰 to spore wyzwanie dla s艂u偶b komunikacyjnych resortu. Pojawi膰 si臋 bowiem mog膮 zarzuty zaopiekowania si臋 tylko wybranymi grupami spo艂ecznymi, z pomini臋ciem innych. Wymaga膰 to b臋dzie sp贸jnych i precyzyjnych dzia艂a艅 informacyjno-edukacyjnych.

cire.pl