W rozmowie z magazynem "W sieci" Prezes PGE o zielonym
szanta偶u, polskim stanowisku w sprawie wyroku TSUE dotycz膮cego kopalni w
Turowie, a tak偶e wspieraniu pracownik贸w i polskich firm w drodze do
transformacji energetycznej. Ca艂a rozmowa na www.wpolityce.pl, sp贸jrzmy
na najciekawsze fragmenty
Jeszcze niedawno koszty
energetyki odnawialnej (g艂贸wnie z wiatru) by艂y wy偶sze, ale wystarczy艂o
podnie艣膰 op艂aty za emisj臋 CO2, by koszt energetyki konwencjonalnej
zmusi艂 wr臋cz do pilnych inwestycji w OZE. Jak d艂ugo, pana zdaniem,
b臋dziemy si臋 mierzy膰 z tym swoistym zielonym szanta偶em?
Wojciech D膮browski
To jest ca艂kowicie niezrozumia艂a sytuacja na rynku CO2. Od 2018 r. cena
emisji CO2 wzros艂a o ponad 500 proc. - z mniej ni偶 10 euro za ton臋 do
obecnych 50 euro w maju. To pokazuje, 偶e system ETS jest tak naprawd臋
narz臋dziem do zduszenia energetyki w臋glowej w Europie, bez patrzenia na
koszty finansowe i spo艂eczne.
Polska w Unii Europejskiej ma
najwi臋kszy udzia艂 w臋gla w miksie energetycznym - to stawia nas w bardzo
trudnej sytuacji. Pami臋tajmy, 偶e OZE nie zapewni膮 nam bezpiecze艅stwa
energetycznego. Znaczenie odnawialnych 藕r贸de艂 energii b臋dzie
systematycznie rosn膮膰, ale musz膮 one by膰 wsparte tak偶e 藕r贸d艂ami
stabilnymi, niezale偶nymi od warunk贸w atmosferycznych. Przez najbli偶sze
20-30 lat tak膮 strategiczn膮 funkcj臋 pe艂ni膰 b臋d膮 nadal 藕r贸d艂a w臋glowe,
potem liczymy na to, 偶e j膮drowe.
Musimy stanowczo, merytorycznie i
transparentnie informowa膰 o tym Bruksel臋. Nie mo偶emy prowadzi膰 polityki
klimatycznej w oderwaniu od reali贸w gospodarczych i spo艂ecznych.
Wszystkie cele klimatyczne bardzo dobrze wygl膮daj膮 w dokumentach - ale
wp艂ywaj膮 bezpo艣rednio na ekonomiczne mo偶liwo艣ci poszczeg贸lnych pa艅stw.
Musimy jasno komunikowa膰 o specyfice naszej gospodarki. Nie da si臋
przeprowadzi膰 transformacji energetycznej z dnia na dzie艅, czego
oczekuj膮 dzia艂acze ekologiczni, dla kt贸rych perspektywa 10 lat jest zbyt
d艂ugim czasem oczekiwania na zmiany. W energetyce dziesi臋ciolecie jest
kr贸tkim okresem, a inwestycje planujemy na 20-25 lat do przodu. To
kwestia odpowiedzialno艣ci za setki tysi臋cy ludzi. I ten dialog jest
niezwykle trudny.
Ma pan na my艣li zwi膮zki zawodowe?
Prezes PGE
Tak偶e niekt贸rych polityk贸w, organizacje i dzia艂aczy. Z jednej strony
mamy organizacje, kt贸re wy艣wietlaj膮 jakie艣 has艂a na naszej ch艂odni
kominowej, przykuwaj膮 si臋 do koparek, a z drugiej skrajnej strony s膮
ludzie, kt贸rzy nie chc膮 przyj膮膰 do wiadomo艣ci, 偶e transformacja jest
konieczna.
Wiemy ju偶, 偶e nie da si臋 oprze膰 przysz艂o艣ci polskiej
energetyki na w臋glu. Je艣li kto艣 twierdzi inaczej, wprowadza ludzi w
b艂膮d. Transformacja musi si臋 dokona膰 i sami musimy j膮 przeprowadzi膰, bo
je艣li my - jako przedsi臋biorstwo polskie z udzia艂em skarbu pa艅stwa -
sami nie zbudujemy nowoczesnej energetyki, to wybuduj膮 j膮 koncerny
zagraniczne. I b臋dziemy energi臋 kupowa膰 od firm z kapita艂em zagranicznym
i to one b臋d膮 nam dyktowa艂y jej cen臋.
Albo zamyka艂y
kopalnie i elektrownie. Trybuna艂 Sprawiedliwo艣ci UE nakaza艂
natychmiastowe zamkni臋cie Turowa. Zareagowa艂 pan szybko, publikuj膮c
m.in. protok贸艂 rozm贸w ze stron膮 czesk膮.
Opublikowali艣my
protok贸艂 uzgodnie艅 transgranicznych podpisany przez stron臋 czesk膮 oraz
decyzj臋 艣rodowiskow膮. Od pocz膮tku stali艣my na stanowisku, 偶e nie ma mowy
o zamkni臋ciu kopalni w Turowie. Oznacza艂oby to automatyczne wy艂膮czenie
elektrowni, kt贸ra dostarcza pr膮d do 3,7 mln gospodarstw domowych.
Wy艂膮czenie elektrowni zdestabilizowa艂oby polski i europejski system
energetyczny, w kt贸rym Tur贸w gra istotn膮 rol臋 jako jeden z jego
najwa偶niejszych element贸w - zapewnia do 7 proc. zapotrzebowania na
energi臋 w Polsce. To jest bardzo konkretna energia w polskich domach i
dla polskiej gospodarki, i to s膮 bardzo konkretne miejsca pracy. To
r贸wnie偶 praca dla mieszka艅c贸w regionu, to nie tylko pracownicy kopalni i
elektrowni, ale sp贸艂ki zale偶ne Grupy PGE pracuj膮ce na rzecz Turowa. To
r贸wnie偶 us艂ugodawcy i poddostawcy oraz ich rodziny, kt贸rych sytuacja
zale偶y od dalszego funkcjonowania tego najwi臋kszego w regionie
pracodawcy.
PGE Polska Grupa Energetyczna jest gotowa na
transformacj臋 energetyczn膮, tak偶e kopalnia i elektrownia Tur贸w s膮 na ni膮
gotowe, ale na transformacj臋 sprawiedliw膮 i roz艂o偶on膮 w czasie,
gwarantuj膮c膮 bezpieczny byt mieszka艅c贸w regionu turoszowskiego.
TSUE
zareagowa艂 na skarg臋 Czech贸w, kt贸rzy m贸wi膮 tak: my chcemy zamyka膰
kopalnie w臋gla brunatnego, a Polacy poszerzaj膮 wydobycie...
Kopalnia Tur贸w si臋 nie rozbudowuje. Wr臋cz przeciwnie, obecna
koncesja dotyczy dzia艂alno艣ci wydobywczej na obszarze po艂ow臋 mniejszym
ni偶 w koncesji z 1994 r.
Od 2015 r. prowadzili艣my dialog ze
stron膮 czesk膮. W tym czasie zrobili艣my wszystko, co jest wymagane prawem
polskim i europejskim, aby uzyska膰 koncesj臋. Przeprowadzili艣my szerokie
ponadstandardowe konsultacje transgraniczne, zako艅czone podpisaniem
protoko艂贸w przez stron臋 czesk膮. Wszystkie zobowi膮zania zawarte w
protokole spe艂nili艣my. Ko艅czymy w艂a艣nie budow臋 prewencyjnego ekranu
chroni膮cego wody gruntowe na granicy kopalni, d艂ugo艣ci ok. 1100 m i
g艂臋boko艣ci 65-117 m. Inwestycja za 17 mln z艂 jest dzia艂aniem
profilaktycznym, do kt贸rego Kopalnia Tur贸w zobowi膮za艂a si臋 dobrowolnie.
Chcia艂bym
tak偶e przypomnie膰, 偶e to nie s膮 jedyne inwestycje chroni膮ce otoczenie
kopalni. Kompleks Tur贸w od dawna inwestuje w instalacje pro艣rodowiskowe
ograniczaj膮ce emisj臋 py艂贸w z ta艣moci膮g贸w, emisj臋 ha艂asu, a tak偶e
chroni膮ce wody powierzchniowe i g艂臋binowe. Nie licz膮c inwestycji w
modernizacje jednostek wytw贸rczych ograniczaj膮ce ich wp艂yw na
艣rodowisko, w ostatnich latach PGE przeznaczy艂a 90 mln z艂 na
minimalizowanie wp艂ywu odkrywki na otoczenie.
W bliskim otoczeniu
Turowa funkcjonuje dziewi臋膰 kopalni odkrywkowych w臋gla brunatnego -
pi臋膰 na terenie Czech, cztery w Niemczech. Zamierzamy jako PGE zaprosi膰
operator贸w tych kopal艅 do wsp贸艂pracy na rzecz sprawiedliwej
transformacji i w obszarze minimalizowania skutk贸w dzia艂alno艣ci
wydobywczej na otoczenie. Prowadzone przez stron臋 polsk膮 uzgodnienia z
Czechami s膮 dobr膮 podstaw膮 do takiej wsp贸艂pracy transgranicznej i
wymiany do艣wiadcze艅 w ramach euroregionu Nysa.
W
"Polityce energetycznej Polski 2040" zak艂adali艣my, 偶e poziom 60 euro za
ton臋 uprawnie艅 do emisji CO2 osi膮gniemy dopiero w 2035 r. Na 2021 r. PEP
zak艂ada艂 cen臋 25 euro. Tymczasem mamy wzrost o 100 proc. w stosunku do
prognoz. Nie ma pan wra偶enia, 偶e walczymy z wiatrakami? P艂acimy coraz
wi臋cej, szukaj膮c r贸wnocze艣nie 艣rodk贸w na transformacj臋. Czy to si臋
kiedykolwiek uda? Mimo 偶e emisje ca艂kowite CO2 spadaj膮 i
dzi臋ki technologii, modernizacjom emitujemy coraz mniej - to w zwi膮zku z
niezrozumia艂ymi wzrostami cen praw do emisji rzeczywi艣cie cena
eksploatacji ro艣nie. Ale to te偶 upewnia nas, 偶e prowadzony przez
Ministerstwo Aktyw贸w Pa艅stwowych projekt wydzielenia i przeniesienia
aktyw贸w w臋glowych do odr臋bnego podmiotu jest niezb臋dn膮 drog膮, by polska
energetyka by艂a nadal polska.
Powo艂anie Narodowej Agencji
Bezpiecze艅stwa Energetycznego, proponowane przez MAP, jest dzi艣 jedynym
wyj艣ciem, by zapewni膰 nam bezpiecze艅stwo. Jednocze艣nie polskie firmy
energetyczne b臋d膮 mog艂y inwestowa膰 w zielon膮 energi臋, by w przysz艂o艣ci
dostarcza膰 j膮 ze 藕r贸de艂 odnawialnych.
W Europie ju偶 s艂ycha膰, 偶e polska droga do energetyki j膮drowej to b艂膮d. Niemcom wcale si臋 ten pomys艂 nie podoba.To
pokazuje tylko, 偶e trzeba dzi艣 prowadzi膰 tward膮 polityk臋 w UE i walczy膰
o swoje interesy. Nie mo偶emy pozwoli膰 na narzucanie rozwi膮za艅, bo to po
prostu element wojny gospodarczej. Mamy wiele atut贸w, wi臋c jasno
komunikujmy nasze plany, nasze potrzeby w g贸rnictwie, w energetyce, w
bran偶y elektrociep艂owniczej. Jeste艣my du偶ym rynkiem. Mamy dzi艣 jeszcze
w臋giel, po艣rednim paliwem b臋dzie gaz, kt贸ry w艂a艣nie w
elektrociep艂owniach sprawdza si臋 dobrze. Kolejny etap to energetyka
j膮drowa - wydaje si臋, 偶e dla Polski to najlepszy scenariusz. Natomiast
je艣li dzisiaj m贸wi si臋 o wodorze, to pami臋tajmy, 偶e ta technologia wci膮偶
jest na etapie wynalazku i nie wida膰 nawet perspektyw na wykorzystanie
wodoru w energetyce.
cire.pl