W piątek unijny komisarz ds. unii energetycznej Maroš Šefčovič przedstawił sprawozdanie na temat realizacji projektu unii energetycznej. Zaskakująco zapowiedział poparcie wyższego celu OZE niż przyjęte w 2014 r. przez Radę Europejską i konsekwentnie wspierane dotąd przez Komisję 27 proc. do roku 2030 wobec celu 20 proc. do roku 2020.

W międzyczasie Komisja była krytykowana przez europejską branżę energetyki odnawialnej za zbyt mało ambitne podejście w tej sprawie. Unijne organizacje reprezentujące sektor OZE wskazywały, że wyznaczając cel jedynie 27 proc. Unia Europejska pozostanie w rozwoju technologii odnawialnych daleko w tyle za innymi czołowymi gospodarkami takimi jak USA czy Chiny.

W piątek Maroš Šefčovič stwierdził jednak, że teraz Komisja Europejska będzie się opowiadać za zwiększeniem celu OZE na rok 2030 z 27 proc. do 30 proc. Unijny komisarz uzasadnił, że wobec ostatnich spadków kosztów technologii odnawialnych realizacja celu 30 proc. do roku 2030 będzie kosztować mniej więcej tyle samo, ile przyjęte wcześniej 27 proc.

Unijne organizacje reprezentujące sektor OZE oceniają jednak, że taka zmiana nadal nie umożliwi pełnego wykorzystania potencjału energetyki odnawialnej.

W komentarzu do deklaracji komisarza UE unijne stowarzyszenie energetyki wiatrowej WindEurope podtrzymało swoje stanowisko, podzielane przez inne organizacje branżowe, zgodnie z którym cel OZE na 2030 rok powinien zostać podniesiony do przynajmniej 35 proc.

Taki cel poparł zresztą kilka tygodni temu również komitet ds. środowiska w Parlamencie Europejskim.

WindEurope wskazuje, że energetyka wiatrowa na lądzie stała się najtańszą formą produkcji energii elektrycznej, co potwierdzają średnie ceny energii uzyskane w ostatnich aukcjach w Niemczech (ok. 38 euro/MWh) czy Hiszpanii (33 euro/MWh).

Stowarzyszenie reprezentujące branżę wiatrową wskazuje przy tym na wzrost wydajność technologii wiatrowej poprzez zwiększenie współczynnika wykorzystania mocy przeciętne do 29-35 proc. dla wiatraków na lądzie oraz do 48 proc. dla wiatraków na morzu.

Państwa UE bez wiążących celów

Na szczycie Unii Europejskiej w październiku 2014 r. szefowie państw UE uzgodnili cele w zakresie produkcji energii odnawialnej, zmniejszania emisji CO2 oraz poprawy efektywności energetycznej w perspektywie do roku 2030.

Zgodnie z przyjętymi wówczas założeniami cel OZE w unijnym miksie energetycznym do roku 2030 ma wzrosnąć do 27 proc. w porównaniu do celu 20 proc., który ma zostać zrealizowany do końca obecnej dekady.

Zasadnicza różnica w porównaniu do perspektywy 2020 jest taka, że szefowie państw UE nie opowiedzieli się za przyjmowaniem na rok 2030 indywidualnych, wiążących celów dla poszczególnych państw UE - tak jak w strategii na rok 2020 (indywidualny cel na rok 2020 w przypadku Polski został określony na 15 proc.) - a jedynie za przyjęciem ogólnego celu na poziomie unijnym.

W zamian Komisja Europejska chce, aby każdy z krajów członkowskich przygotowywał krajowe plany rozwoju OZE, które będą z nią konsultowane i które mają zapewnić osiągnięcie celu na 2030 r. na poziomie całej Unii.

Brak indywidualnych celów dla poszczególnych państw członkowskich na rok 2030 wprowadza w europejskim sektorze energetyki odnawialnej niepewność co do chęci poszczególnych rządów do wspierania nowych inwestycji w OZE.

Nowe założenia unijnej polityki w zakresie rozwoju energetyki odnawialnej po roku 2020 powinny zostać przyjęte w nowej dyrektywie OZE, która ma być częścią regulacji dla rynku energetycznego w perspektywie roku 2030. Założenia tych regulacji Komisja Europejska przedstawiła rok temu w ramach tzw. Pakietu zimowego.

Czego dotyczy pakiet zimowy?

30 listopada 2016 r. Komisja Europejska przyjęła pakiet "Czysta energia dla wszystkich Europejczyków" nazywany pakietem zimowym, który ma na celu przekształcenie, do 2030 r. i na kolejne lata, systemu energetycznego unii energetycznej w gospodarkę niskoemisyjną, a jednocześnie wygenerowanie korzyści dla zatrudnienia, konsumentów, wzrostu gospodarczego, innowacji i konkurencyjności. Pakiet ma trzy główne cele - przyznanie efektywności energetycznej priorytetowego znaczenia, osiągnięcie pozycji światowego lidera w dziedzinie energii odnawialnej i zapewnienie preferencji konsumentom.

Jedno z podstawowych założeń pakietu "Czysta energia dla wszystkich Europejczyków", czyli wzmocnienie roli konsumentów, ma być realizowane m.in. poprzez zapewnienie im dostępu do umów o dynamicznych cenach energii elektrycznej oraz inteligentnych liczników wyposażonych w pewne minimalne funkcje.

Wzmocnieniu roli konsumentów ma towarzyszyć poprawa konkurencji na detalicznym rynku energii elektrycznej poprzez stopniowe wycofywanie regulacji cen, przy jednoczesnym umożliwieniu ich przejściowej regulacji dla konsumentów znajdujących się w trudnej sytuacji.

- Nowe wydarzenia doprowadziły jednak do fundamentalnych zmian na europejskich rynkach energii elektrycznej. Udział energii elektrycznej wytwarzanej ze źródeł odnawialnych gwałtownie wzrósł, a energia ta stała się bardziej konkurencyjna pod względem kosztów. Przechodzenie na odnawialne źródła energii będzie kontynuowane, ponieważ jest ono jednym z kluczowych warunków realizacji obowiązków Unii na mocy porozumienia klimatycznego z Paryża. W przyszłości rynek energii elektrycznej będzie się charakteryzował bardziej zmiennym i rozproszonym wytwarzaniem energii elektrycznej, zwiększoną współzależnością pomiędzy państwami członkowskimi i nowymi możliwościami technologicznymi pozwalającymi konsumentom zmniejszać rachunki i aktywnie uczestniczyć w rynkach energii elektrycznej poprzez reagowanie na zapotrzebowanie, konsumpcję własną i magazynowanie energii - zapewnia Komisja Europejska.
www.cire.pl