Jak czytamy w komunikacie resortu gospodarki głównym celem polityki energetycznej jest stworzenie warunków dla stałego i zrównoważonego rozwoju gospodarki narodowej, zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego państwa oraz zaspokojenie potrzeb energetycznych przedsiębiorstw i gospodarstw domowych.

W dokumencie wyznaczone zostały trzy cele operacyjne, które mają służyć realizacji celu głównego: zapewnienie bezpieczeństwa energetycznego kraju; zwiększenie konkurencyjności i efektywności energetycznej gospodarki narodowej oraz ograniczenie oddziaływania energetyki na środowisko.

Jak czytamy w przekazanym do konsultacji dokumencie Polska powinna dążyć do niezależności energetycznej i w związku z tym rodzime zasoby węgla kamiennego i brunatnego będą stabilizatorem bezpieczeństwa energetycznego kraju. Dlatego też uznano, że istotnym kierunkiem działań polityki energetycznej państwa powinno być zwiększanie konkurencyjności sektora wydobycia węgla kamiennego. Natomiast jeśli chodzi o węgiel brunatny zaznaczono, że ważne jest zachowanie ochrony złóż strategicznych w planowaniu przestrzennym, tak aby zagwarantować możliwość ich wykorzystania w przyszłości.

- Tempo i kierunek rozwoju technologii czystego węgla będzie jedną z głównych przesłanek ekonomicznej efektywności wytwarzania energii elektrycznej w oparciu o węgiel - czytamy w projekcie.

Według autorów projektu nadal kluczową rolę będzie odgrywała efektywność energetyczna będzie i to nie tylko dla zapewnienia zrównoważonego rozwoju i bezpieczeństwa dostaw energii, ale również dla wzrostu konkurencyjności polskich przedsiębiorstw oraz poziomu zamożności społeczeństwa. Poprawa efektywności energetycznej ma być również atrakcyjnym ekonomicznie środkiem przyczyniającym się do redukcji emisji gazów cieplarnianych.

Jeśli chodzi o sektor ciepłownictwa, w projekcie PEP 2050 stwierdzono, ze następować będzie ewolucyjna wymiana stosowanych nośników energetycznych i form ich wykorzystania w kierunku większego wykorzystania energii pochodzącej z termicznej utylizacji odpadów komunalnych oraz biomasy i innych pochodnych technologii energetycznych wiążących się z gospodarką komunalną lub przemysłem. Za celowe uznano też zwiększanie udziału kogeneracji oraz modernizacja sieci ciepłowniczych.

Jak czytamy w projekcie energetyka jądrowa powinna stać się istotnym elementem sektora energetycznego po 2025 r.

- Ze względu na spodziewany w długim okresie wzrost cen paliw kopalnych oraz możliwe dalsze obciążenia związane z CO2 elektrownie jądrowe będą stabilnym i efektywnym ekonomicznie źródłem energii - napisano w projekcie.

Również odnawialne źródła energii mają stanowić istotny element systemu elektroenergetycznego, ale zwiększanie udziału OZE powyżej poziomu
wynikającego z przepisów dyrektywy 2009/28/WE powinno zależeć w szczególności od postępów w uzyskiwaniu dojrzałości ekonomicznej przez poszczególne technologie OZE. Jak napisano w projekcie PEP funkcjonowanie systemów wsparcia OZE nie powinno zakłócać mechanizmów rynku energii ani wywoływać nadmiernej presji na wzrost jej cen. Jednocześnie biorąc pod uwagę te czynniki oraz uwzględniając przewidywany wzrost efektywności ekonomicznej źródeł odnawialnych autorzy PEP 2050 uznali, że wsparcie nie powinno być udzielane w horyzoncie dłuższym niż do 2030 r.
Odnosząc się do kwestii gazu ze złóż niekonwencjonalnych w projekcie podkreślono, że jeśli potwierdzą się optymistyczne prognozy dotyczące gazu ze złóż niekonwencjonalnych, surowiec ten może odegrać kluczową rolę w zwiększeniu konkurencyjności gospodarki oraz zmianie struktury paliwowej bilansu energetycznego.

W projekcie PEP 2050 zaznaczono również, że aktualne analizy wskazują na potrzebę rozbudowy mocy wytwórczych energii elektrycznej i ewentualną konieczność opracowania i wdrożenia mechanizmów obniżających ryzyko inwestycyjne przy budowie mocy wytwórczych w źródłach konwencjonalnych.

W projekcie zaproponowano podejście scenariuszowe, w ramach którego wyodrębniono jeden scenariusz wiodący oraz dwa scenariusze pomocnicze. Scenariusz wiodący, określony zrównoważonym, zakłada kontynuację dotychczasowych trendów i realizacji podjętych decyzji w zakresie rozwoju sektora energetycznego Polski. Scenariusze pomocnicze, mające charakter wariantów analitycznych. Pierwszy - scenariusz jądrowy - przewiduje dominującą rolę energii jądrowej w bilansie energetycznym Polski , a drugi - gaz+OZE - oparty jest na założeniu uruchomienia w Polsce na dużą skalę eksploatacji gazu ziemnego ze złóż niekonwencjonalnych oraz rozwoju i upowszechniania technologii produkcji energii ze źródeł odnawialnych.

W ramach scenariusza zrównoważonego struktura bilansu energetycznego Polski ma być zróżnicowana pod względem surowcowym, a udział poszczególnych nośników będzie kształtował się równomiernie na poziomie ok. 15-20 proc. z wyjątkiem paliw stałych, których udział w dalszym ciągu będzie dominujący. Scenariusz zrównoważony przewiduje także wprowadzenie do KSE elektrowni jądrowych, nowych źródeł wytwórczych na gaz ziemny oraz wzrost wykorzystania odnawialnych źródeł energii obejmujący też mikroźródła i rozwój sektora energetyki prosumenckiej, jak też zwiększone zużycie biopaliw w transporcie.

Scenariusz jądrowy zakłada rozszerzenie obecnie realizowanego programu jądrowego, zapewniającą udział energii elektrycznej produkowanej z siłowni jądrowych w bilansie energetycznym na poziomie 45-60 proc. tj. znacząco wyższym niż obecnie przewidywany. Jak podkreślono w projekcie realizacja tego scenariusza wiąże się z koniecznością poniesienia wysokich nakładów inwestycyjnych na realizację programu jądrowego w rozszerzonej skali. Jednak zaznaczono nakłady te byłyby jednak w znacznym stopniu zrekompensowane relatywnie niskimi kosztami pozyskania paliwa (uran i usługi cyklu paliwowego) oraz zmniejszeniem kosztów związanych z nabywaniem praw do emisji dwutlenku węgla (CO2). Udział pozostałych nośników energii jest zbilansowany na podobnym poziomie tzn. węgla kamiennego i brunatnego na poziomie 10-15 proc., ropy naftowej na poziomie ok. 10-15 proc.. gazu ziemnego na poziomie do 10-15 proc. oraz odnawialnych źródeł energii na poziomie ok. 15 proc..

Scenariusz gaz+OZE zakłada łączny udział gazu ziemnego i odnawialnych źródeł energii w bilansie energetycznym na poziomie ok. 50-55 proc.. Jak zwrócono uwagę w projekcie pomiędzy tymi dwoma typami źródeł zachodzi korelacja z uwagi na wysoką niestabilność źródeł OZE, których produkcja może być uzupełniana łatwymi do szybkiego uruchomienia źródłami opartymi o spalanie gazu ziemnego, co pozwala w elastyczny sposób bilansować zapotrzebowanie odbiorców na energię elektryczną. Wzrost wykorzystania gazu ziemnego w elektroenergetyce w tym scenariuszu wzrośnie z poziomu ok. 3,5 proc. w 2013 r. do poziomu 20- 30 proc. w 2050 r. Jednocześnie realizacja tego scenariusza uzależniona jest id pozytywnym wyników wierceń poszukiwawczych gazu ziemnego ze złóż niekonwencjonalnych znajdujących się na terytorium Polski, rozwoju technologii OZE w kierunku stabilizacji (zwłaszcza rozwój morskiej energetyki wiatrowej), rozwoju modeli prognozowania oraz rozwoju nowoczesnych metod magazynowania energii. W projekcie przyjmuje się, że ich komercyjna eksploatacja pozwoliłaby co najmniej na pokrycie całkowitego krajowego zapotrzebowania na gaz ziemny w perspektywie długookresowej.

Scenariusz gaz+OZE charakteryzuje się udziałem gazu ziemnego oraz odnawialnych źródeł energii w bilansie energii pierwotnej na łącznym poziomie ok. 50-55 proc., udziałem węgla kamiennego i brunatnego w na poziomie ok. 30 proc., ropy naftowej na poziomie ok. 15-20 proc. Scenariusz gazowy zakłada wykorzystanie odnawialnych źródeł energii na poziomie co najmniej 20 proc. oraz źródeł jądrowych na poziomie ok. 10 proc..

www.cire.pl